Tus Pathological Pursuit of Gifts
Tshuaj tiv thaiv yeeb tshuaj yog ib qho mob hlwb thiab mob hlwb . Cov neeg uas muaj kev quav tshuaj muaj yees , compulsive, qee zaum tsis tuaj yeem, xav kom lawv cov tshuaj uas lawv xaiv. Feem ntau, lawv yuav nrhiav thiab siv cov tshuaj yeeb txawm tias muaj kev tsis zoo los ntawm kev siv.
Yam ntxwv ntawm Kev Txhaum
Raws li American Society of Addiction Medicine (ASAM), kev quav tshuaj yog qhia los ntawm:
- Kev tsis muaj peev xwm ua kom tsis txhob muaj kev cuam tshuam los ntawm cov khoom los yog kev muaj txiaj ntsig zoo (xws li hauv kev twv txiaj, kev sib deev, los yog overeating)
- Tsis zoo nyob rau hauv kev coj tus cwj pwm
- Craving rau yam khoom muaj nqi lossis kev muaj txiaj ntsig
- Txo kev paub txog qhov teeb meem tseem ceeb nrog koj tus cwj pwm thiab kev sib raug zoo ntawm tus kheej
- Qhov kev xav ntawm lub cev tsis muaj zog
Txawm hais tias cov lus hais saum toj no yog feem ntau tshwm sim nyob rau feem ntau ntawm kev quav tshuaj, ASAM tau sau tseg tias cov kev tsib yam tsis tuaj yeem siv los kuaj xyuas kev quav tshuaj. "Qhov kev kuaj mob ntawm kev quav tshuaj yuav tsum muaj kev tshuaj ntsuam txog kev lom neeg, puas siab ntsws, kev sib raug zoo, thiab sab ntsuj plig los ntawm ib tus neeg kawm tiav thiab muaj ntaub ntawv pov thawj."
Tus Cwj Pwm Coj Ua Teebmeem
Thaum cov phooj ywg thiab cov neeg hauv tsev neeg sib raug zoo nrog ib tus neeg uas tau hlub, nws yog tus cwj pwm txawv ntawm tus neeg uas muaj cov tsos mob ntawm kev quav tshuaj.
Cov kev coj tus cwj pwm no feem ntau nyob ib ncig ntawm tus neeg quav kev quav yeeb tshuaj:
- Ntau zaus ntawm kev siv tshuaj yeeb txawm tias siv tshuaj tua kab mob
- Ntxiv sijhawm siv los yog rov qab los ntawm kev siv yeeb tshuaj
- Txuas ntxiv mus siv tis cov teeb meem tsis tu ncua
- Kev ua kom pom tseeb ntawm kev ntshaw txuas mus rau kev tiv thaiv
- Ib lub cev tsis tuaj yeem ua cov kauj ruam los daws cov teeb meem
Lub tsis muaj peev xwm yws
Kev tshawb fawb tau pom tias kev siv tshuaj ntev heev ua rau muaj kev hloov tshuaj hauv lub hlwb ntawm kev tiv thaiv uas hloov qhov paj hlwb cov nqi zog uas xav kom siv tshuaj yaj yeeb los ntawm kev siv tshuaj yaj yeeb rau lub ntsej muag kom loj hlob.
Lub xeev txoj kev tiv thaiv no, thaum kev ua haujlwm tseem muaj qhov tsis zoo thiab txawm tias qhov tseeb tseem tsis tau txais txiaj ntsim zoo dua, yog cov kws ua haujlwm tivthaiv txoj haujlwm " kev nrhiav haujlwm ntawm kev ntshaw ." Nws yog qhov tshwm sim ntawm cov tshuaj hloov hauv qhov khoom plig ntawm circuitry ntawm lub hlwb.
Yuav Ua Li Cas Thiaj Tau Txais Pib?
Yog vim li cas cov neeg ua haujlwm hauv kev ua ub no uas muaj peev xwm ua yees ua ntej yog qhov ua kom muaj kev zoo siab los yog ua rau lub siab lub ntsws tsis zoo siab-tsis txaus siab, tsis txaus siab, ntxhov siab, los yog tsis txhawj xeeb. Thaum lawv haus dej haus cawv, siv yeeb tshuaj, los yog koom nrog lwm tus neeg ua raws li kev cai dab qhuas (xws li kev twv txiaj, noj mov, los yog kev sib daj sib deev) lawv muaj kev "siab siab" uas muab lawv lub nqi zog lossis kev pab lawv nrhiav.
Qhov siab no yog qhov tshwm sim ntawm cov kab mob dopamine thiab opioid peptide hauv lub paj hlwb cov nqi zog. Tab sis tom qab lub siab lawv tau ntsib, muaj ib lub paj hlwb neurochemical uas ua rau lub nqi zog ntawm lub paj hlwb poob qis hauv qab qib qub. Thaum twg qhov kev ua si yog rov qab, tib theem ntawm kev zoo siab los yog nyem tsis tiav. Tsuas yog hais tias, tus neeg yeej tsis tau siab npaum li lawv tau ua thawj zaug.
Tsawg Siab thiab Qis dua
Ntxiv rau qhov tseeb tias tus neeg mob siab ua kom nws muaj kev vam meej rau qhov kev xav tau ntau dua los sim ua kom nws zoo siab tib yam nkaus-nws yog qhov tseeb tias tus neeg tsis tsim siab rau qhov tsis txaus siab lawv xav tom qab ntawd.
Ntau dua li rov qab mus rau "ib txwm," tus neeg tsiv mus nyob rau hauv ib qho chaw tob tshaj plaws ntawm dysphoria.
Thaum muaj kev quav yeeb quav tshuaj, tus neeg yuav tsub cov tshuaj, haus dej cawv, lossis ntau zaus ntawm kev coj tus cwj pwm kom mob siab rov mus rau hauv lub xeev thawj zaug. Tab sis tus neeg xaus li muaj qhov sib sib zog nqus thiab ntxaum tsis txaus vim tias lub paj hlwb cov nqi hluav taws xob ua rau nws rov mus rau txoj kev qaug cawv thiab tshem tawm.
Thaum Txoj Kev Ncaj Ncees Ua Tau Haujlwm
Raws li American Society of Addiction Medicine (ASAM), qhov no yog lub ntsiab lus ntawm qhov kev ua ntawm kev ntshaw ua neeg mob:
- Kev ntshaw-nrhiav yuav los ua qhov tsis sib luag los yog ua tsis taus.
- Tus cwj pwm tsis ua kom zoo siab.
- Tus cwj pwm tsis muab kev pab cuam ntxiv lawm.
Tsis Muaj Ntev Ntxiv Kev Muaj Feem Xaiv
Ua rau lwm tus pom kev, tus neeg quavntsej uas pom nws tus kheej pom nws tus kheej-txawm tias nws tus kheej kev xav kom tsis txhob ua-kom rov hais dua tus cwjpwm uas tsis muaj txiaj ntsig los sim khiav txoj kev ntxhov siab ntawm kev yooj yim tab sis kev nrhiav tsis tau.
Raws li ASAM, ntawm qhov kev tiv thaiv no tsis yog ib qho kev xaiv ntawm kev xaiv. Yog li ntawd, lub xeev txoj kev quav yeeb quav tshuaj yog qhov chaw tu siab, rau kev quav yeeb quav tshuaj thiab rau cov neeg nyob ib puag ncig nws.
Kab Mob thiab Cov Kab Mob Hlawv
Cov neeg quav tshuaj muaj yees tuaj yeem ua rau mob ntev, lawv txhais tau tias lawv muaj peev xwm rov muaj mob zoo li rov qab mob dua lwm yam kab mob xws li ntshav qab zib, mob hawb pob, thiab mob ntshav siab-thaum tus neeg mob tsis ua raws li lawv txoj kev kho mob. Cov kev mob huam tuaj yeem tshwm sim tau txawm tias tom qab ntev ntev lawm. Qhov kev quav yeeb quav tshuaj muaj peev xwm txiav txim siab kom rov ua kom rov qaug dua. Tab sis nws tseem nyob ntawm txoj kev pheej hmoo ntawm lwm txoj kev rov qab. Cov sau ntawv ASAM hais tias "Tsis muaj kev kho los yog kev koom tes hauv kev ua haujlwm rov qab, kev quav tshuaj muaj yees tuaj yeem ua rau muaj mob xiam oob qhab lossis tuag ntxov."
> Qhov chaw:
> Cov Lus Nug uas Nquag Nug. Lub Koom Haum Thoob Plaws Hauv Lub Tebchaws. https://www.drugabuse.gov/about-nida/frequently-asked-questions.
> Lub ntsiab lus ntawm kev quav tshuaj (Ntev dhau los). American Society of Addiction Medicine. https://www.asam.org/quality-practice/definition-of-addiction.